+ Yorum Gönder
Gizliyara Güncel Konu Arşivi ve Ev Ödevleri Forumunda Yapı bakımından dünya dilleri ve türkçe Konusunu Okuyorsunuz..
  1. Ziyaretçi

    Yapı bakımından dünya dilleri ve türkçe









  2. Zeynep
    Bayan Üye





    yapı bakımından dünya dilleri ve türkçe


    Türkçe, dünya dilleri arasında yapı yönüyle sondan eklemeli diller grubunda; köken bakımından da Ural – Altay dil grubunun Altay dilleri ailesinde yer almaktadır. Ural – Altay dilleri, diğer dil aileleri gibi sağlam bir aile oluşturmazlar. Bu gruptaki diller arasındaki yakınlık, köken akrabalığından ziyade yapı yönüyle benzerlik şeklinde ortaya çıktığı için sınıflandırmanın dil ailesi yerine dil grubu olarak yapılması görüşü benimsenmektedir.
    Ural grubu dilleri konusunda derinlemesine yapılan araştırmalar, bu gruptaki dillerin akrabalığını kesinleştirmektedir. Doerfer, Nemeth, Bang, Clauson gibi bilginler, Altay dil ailesine giren dillerin köken akrabalığından ziyade kültür akrabalığı üzerinde dururken Menges, Poppe, Räsänen ve Ramstedt gibi bilginler araştırmalarına dayanarak bu diller arasındaki köken akrabalığını ispatlanmış sayarlar.
    Son yıllarda Altaiystik başlı başına bir araştırma alanı olarak değerlendirilmeye başlanmıştır. Ural – Altay dilleri teorisi ve Altay dilleri teorisi hakkındaki araştırmalar geliştikçe bu konuda daha detaylı ve tutarlı bilgilere ulaşılacaktır.
    Altay dil ailesinin ortak özellikleri şöyle özetlenebilir:
    1. Bu gruptaki dillerin hepsi yapı yönüyle eklemeli dildir.
    2. Ön ekler (artikeller) yoktur.
    3. Kelime türetme ve çekim son eklerle yapılırken köklerde değişme olmaz. Eklerdeki zenginlik ve çeşitlilik dikkat çekicidir.
    4. Söz diziminde yardımcı unsurlar (tamlayanlar, belirtenler) önce, asıl unsurlar (tamlananlar, belirtilenler) sonra gelir: insanlık hâli, sözün doğrusu. Mustafa, türkü söylerken kendinden geçiyordu.
    Sıfatlar isimlerden önce kullanılır. yeşil ördek, anlayışlı öğrenci, kahraman ordu. Sayı bildiren kelimelerden sonra çokluk eki kullanılmaz:, beş kardeş, üç kafadar, bin konut.
    Cümleler, cümleyi oluşturan unsurların ilgisi bakımından, gelişmekte olan düşüncelerin akla geliş sırasına göre değil, tamamlanmış bir düşüncenin düzenli bir hiyerarşisi şeklinde kurulur.
    5. Bu dillerde gramatik cinsiyet yoktur. Bu sebeple cümlelerde cinsiyet farkından kaynaklanan değişiklik yapılmaz: Müdür – müdire, memur – memure, Halit – Halide; he – she gibi.
    6. Soru eki vardır.
    7. Aynı şekilden kaynaklandığı saptanan ortak ekler vardır. Türkçe ile Moğolca arasında bu ortaklık daha belirgindir.
    8. Altay dilleri ses özeliklerine göre karşılaştırıldığı zaman birtakım ortaklıklar görülmektedir. Bunlardan en belirgin olanı, ünlü uyumudur. Kelime başında l, r ve ñ ünsüzlerinin bulunmaması diğer bir ortaklıktır.
    Bir dilin konuşma dili ve yazı dili olmak üzere iki yönü vardır. Özel bir çalışmayla günlük dile ait konuşma metinleri tespit edilmediği sürece konuşma dilinin tarihî gelişimi, inceleme alanı dışında kalır. Ancak günümüzün teknik imkânlarıyla video kasetlerine, ses bantlarına, CD, VCD ve DVD’lere kaydedilen konuşmalar, ileri bir tarihte konuşma diliyle ilgili çalışmalara malzeme oluşturabilir. Yazı dilinin tarihî gelişimi ise, ancak o dile ait yazılı metinlerle takip edilebilir. Metinlerle takip edilemeyen dönemden öncesi için birtakım tahminlerde bulunmak mümkün olmakla birlikte kesin bilgi vermek zordur.





  3. SuskuN PrenS
    Özel Üye
    yapı bakımından dünya dilleri ve türkçe hakında bilgi



    1 Yalınlayan diller (Ayrımlı diller) (Alm: isolierende sprachen; Fr: langues isolantes; İng: isolating languages): Bu dillerde her kelime tek heceden ibarettir Kelimelerin çekimli şekilleri yoktur, yani daima kök durumundadır Cümle çekimsiz kelimelerin bir araya gelmesiyle oluşturulur Cümlenin anlamı genellikle kelimelerin sıralanışından anlaşılır Konuşmada ise birbirine çok benzeyen kelimeleri ayırt etmek üzere çok zengin bir vurgu sistemi oluşturulmuştur Çin ve Tibet dilleri bu gruba girer Bu diller, aynı zamanda, tek seslemli diller (tek heceli diller) (Alm: wurzelsprachen, einsilbige sprachen; Fr: langues monosyllabique, langues atomiques; İng: monosyllabic languages, radical languages) arasında yer almaktadır

    2 Çekimli diller (Bükümlü diller) (Alm: flektierende sprachen; Fr: langues flexionnelles; İng: inflexional languages): Bu dillerde, çekim sırasında ve yeni kelimeler türetilirken kelime kökleri genellikle değişir ve tanınmayacak hale gelir Ekler kelimenin önüne, ortasına veya sonuna gelebilir Bazı dillerde ise kelime kökü ile yeni kelime veya kelime çekimi arasında daima açık bir bağ, ilgiyi gösteren bir iz vardır Kelime kökündeki asıl sesler yeni kelimede veya kelime halinde hep aynı kalırlar Sami dilleri, Hint-Avrupa dilleri bu gruba girerler

    3 Eklemeli diller (Bitişimli diller, bitişken, bağlantılı diller) (Alm: aglutinierende sprachen; Fr: langues agglutinantes; İng: agglutinating languages): Bu dillerde isim ve fiil çekimleri ile yeni kelimelerin teşkilinde kök değişmez Kökün önüne veya sonuna birtakım ekler getirilerek kelime yapımı veya çekimi gerçekleştirilir Ural-Altay dilleri bu gruba girer Türkçemiz sondan eklemeli bir dildir: göz-le-m-ci gel-ecek-ler-miş
    ünya üzerinde konuşulan ve yazılan diller, genellikle iki esasa göre sınıflandırılmaktadır:

    1 Köken (soy, menşe) bakımından diller:


    Aynı çekirdek anadilden türemiş diller bir dil ailesi kabul edilir Bilinmeyen dönemlerde, aynı anadile yapısı ve köken bilgisi bakımlarından, geriye doğru gidildikçe birbirine yakınlıkları sonunda beliren bağlılıklardır Soy bakımından akrabalıkta söz dağarcığındaki benzerlikler de dikkate alınan bir ölçüdür Dikkat edilmesi gereken bir husus da şudur: Akraba dilleri kullanan milletlerin aynı ırktan geldikleri söylenemez Aynı soydan gelen ve dilleri akraba olan milletler bulunduğu gibi, ırk bakımından birbirleri ile hiçbir ilişkisi bulunmayan, fakat aralarında kültür ilişkisi ve kültür bağı olan milletler de vardır Nitekim,Hint-Avrupa dil ailesi içinde yer alan diller, birbirleriyle soy bakımından bir bağ bulunmayan birçok millet tarafından kullanılmaktadır Aynı dil ailesindeki diller arasındaki akrabalık da derece derecedir Bir anadilin ayrı ayrı kollarından gelen diller uzak akrabadırlar İngilizce ile Farsça gibi Aynı anadilin aynı dalından gelen kollar ise yakın akrabadırlar Almanca ile İngilizce gibi

    Dünyadaki diller köken bakımından şu dil ailelerine bölünmektedir:

    1:Hint-Avrupa dil ailesi


    a)Asya kolu: Hintçe, Urduca, Farsça ,Ermenice, Hititçe
    b) Avrupa kolu:
    1 Germen kolu:İngilizce , Almanca, Flamenkçe
    2 Roman kolu:Lâtince, Fransızca, İtalyanca, İspanyolca
    3 Slav kolu: Rusça, Sırpça, Bulgarca, Boşnakça, Lehçe

    Diğerleri: Yunanca, Arnavutça, Keltçe


    II Hami-Sami dil ailesi: Ortadoğu ve Kuzey Afrika’da konuşulan diller bu aileye mensuptur Arapça, İbranice ve Berberi dilleri
    III Çin-Tibet dil ailesi: Çince,Tibetçe, Wietnamca ve Endenozya adalarında konuşulan diller
    IV Bantu dil ailesi: Orta ve Güney Afrika’da konuşulan yerli diller
    V Ural Altay dil birliği:
    a) Ural kolu:

    1 Fin –Ugor: Ugorca ve Permce (Fince ve Macarca’yı içine alır)
    2 Samoyet: Samoyetçe

    b) Altay kolu: Türkçe, Moğolca, Mançuca, Tunguzca, Korece ve Japonca


    VI Kafkas dilleri: Gürcüce, Çeçence, Lezgince, Çerkez-Abhaz dilleri

    2: Yapı bakımından dünya dilleri

    Yapı bakımından benzerliklerine göre dünyadaki diller üç gruba ayrılmaktadır:

    a) Tek heceli diller: Bu yapıdaki dillerde kelimeler tek heceden ibarettir İsim veya fiillerde çekim yoktur Zengin bir vurgu sistemi vardır Kelimenin anlamı çoğu kez cümledeki sırasından anlaşılır Çin-Tibet dilleri, yapı bakımından tek heceli dillerdir

    b) Çekimli diller: Çekimli dillerde tek ve çok heceli kökler ve bir takım ekler vardır Fakat yeni kelime yaparken ve çekim sırasında çok defa ,köklerde bir değişiklik olur Bazı dillerde bu değişiklik kelime kökünü tanınmaz hale getirir Arapça ve Fransızca’yı bu dillere örnek gösterebiliriz

    c) Eklemeli diller (Bitişken diller): Türkçe ve diğer akraba diller ile Ural dil ailesine mensup diller yapı bakımından eklemeli dillerdir Bu dillerde kelimeler isim veya fiil kökleri hâlinde bulunurlar Kelime türetme bu köklere ekler getirmek suretiyle olur Türkçe yapı yönüyle bu gruba girer

    Özetle, Türkçe’miz köken bakımından dünya dilleri arasında Ural-Altay dil birliğinin Altay kolunda, yapı bakımından ise eklemeli diller grubunda sondan eklemeli bir dildir

    Konuşma Dili Ve Yazı Dili

    Konuşma Dili: Evde, sokakta, okulda, hulâsa günlük hayatta her yerde kullanılan dildir Sosyal çevrelere göre, farklılıklar arz eder Bundan da; lehçe, şive ve ağız terimleri ortaya çıkar
    Lehçe: Bir dilin, bilinen ve takip edilen tarihinden önce, kendisinden ayrılan ve çok büyük farklılıklar gösteren kollarına denir Ses, şekil ve kelime farklılıklarına dayanır
    Örnek: Çuvaşça ve Yakutça, Türkçe''nin lehçelerindendir Türkiye Türkçesindeki, "ayak" kelimesi, Çuvaşça''da, "ura" olarak geçmektedir

    Şive: Bir dilin, bilinen ve takip edilen tarihî döneminde kendisinden ayrılan ve ses, şekil değişikliği gösteren kollarına denir
    Örnek: Kırgız Türkçesi, Azerî Türkçesi, Türkiye Türkçesi, Kazak Türkçesi, Kıpçak Türkçesi Türkçe''nin şivelerindendir Türkiye Türkçesindeki "ben", Azerî Türkçesinde "men" olmaktadır

    Ağız: Bir şive içindeki, söyleyiş farklılıklarına dayanan küçük kollardır

    Örnek : Nevşehir ağzı, Aksaray ağzı, Yozgat ağzı

    Biraz söyleyiş farklılıkları olsa da, bir şive içindeki çeşitli ağızları konuşan kişiler, birbirleriyle çok rahat anlaşırlar Şiveleri farklı olan kişilerin, birbirleriyle anlaşmaları biraz daha zordur Kelimelerde, az da olsa farklılıklar görülmektedir Lehçeleri farklı olan kişilerin,birbirleriyle anlaşmaları ise diğerlerine göre çok daha zordur
    Yazı Dili: Yazıda kullanılan dildir, aynı zamanda medeniyet dilidir Tarih boyunca, ancak; medeniyeti, kültürü ve edebiyatı olan milletler, yazı dilini kullanmışlardır Bu dile, kültür dili, edebiyat dili de denir Yazı diline, konuşma dilindeki farklılıkların hiçbiri aktarılmaz Çünkü, her milletin bir tek yazı dili bulunur Hiç kimse, konuştuğu gibi yazamaz






+ Yorum Gönder